رله ثانویه حافظ ۱۲۱ (HAFEZ 121) چیست؟ کاربرد، توابع حفاظتی و تنظیمات استاندارد

رله ثانویه حافظ ۱۲۱ یک واحد حفاظتی کامل برای حفاظت فیدر و ترانسفورماتور در شبکه‌های فشار متوسط است. این رله با قابلیت تنظیم توابع حفاظتی، ثبت وقایع و ارسال فرمان قطع کلید قدرت، یکی از انتخاب‌های مناسب برای ایمن‌سازی تابلوهای فشار متوسط به شمار می‌رود. در این صفحه به کاربرد، روش تنظیم، توابع حفاظتی و مزایای عملی این رله پرداخته و نکات مهم نصب و بهره‌برداری را بررسی می‌کنیم. 

رله ثانویه حافظ Hafez 121 چیست و چه مشخصاتی دارد؟

رله ثانویه حافظ 121  یک واحد حفاظتی است. این تجهیز حفاظت جریانی دارای 9 تابع حفاظتی و 4 تایع نظارتی داشته و  استفاده در حفاظت ترانسفورماتور توزیع و فیدر فشارمتوسط دارد. در ادامه مشخصات رله ثانویه را مشاهده می‌کنید:

مشخصات رله ثانویه حافظ ۱۲۱

1. قابلیت تنظیم هوشمند تمامی توابع حفاظتی ، ورودی ها و خروجی های دیجیتال با وارد کردن اطلاعات ساده
2. دارای توابع حفاظتی منحصر به فرد یا کم نظیر مخصوص شبکه برق ایران
3. روش های نوین برای بهبود رفتار رله در مواجهه با اشباع CT و تشخیص ورود بارهای سرد (Cold load)
4. دارای ثبات شکل موج (20 نمونه و هر کدام به مدت 2 ثانیه ) و ثبات وقایع ( تا 1000 واقعه )
5. دارای یک ورودی دیجیتال ( برای TCS) به همراه 2 ورودی دیجیتال و 5 خروجی دیجیتال قابل برنامه ریزی
6. محیط گرافیکی کاربر پسند برای قرائت ثبات شکل موج و وقایع و همچنین خواندن و نوشتن تنظیمات رله
7. قابلیت دریافت خروجی در قالب های EXcel,Comtrade و PDF برای ثبات شکل موج و وقایع ، تنظیمات و مقادیر اندازه گیری
8. قابلیت Data Logger در هنگام اتصال با کابل اترنت (Lan) و ذخیره تمامی مقادیر اندازه گیری در دوره های زمانی مشخص
9. ارسال فرمان Trip در واحد های OC و EF آنی در زمان کمتر از 14 میلی ثانیه (در حالت  Fast mode)
10. امکان روشن نمودن و کارکرد عادی رله در صورت اتصال پورت USB آن به لپ تاپ یا پاور بانکهای متدوال (ولتاژ 5 ولت)
11. ذخیره تنظیمات رله در زمان وقوع خطا و قابلت مشاهده و گزارش اندازه گیری از آن
12. دقت اندازه گیری بالا (2% گارانتی) در تمامی بازه اندازه گیری
13. دارای ارسال دکمه های ارسال فرمان قطع و وصل به کلید قدرت از روی پنل رله به صورت مستقیم
14. عمق کم (6 سانتیمتر) متناسب با تابلو های کمپکت و مناسب برای نصب بر روی درب HV Compartment تابلو فشار متوسط

کاربرد رله ثانویه  HAFEZ121

مرحله ۱: بررسی شرایط شبکه و تجهیز تحت حفاظت

پیش از تنظیم، می‌بایست اطلاعات فنی شبکه شامل جریان نامی، سطح ولتاژ، نوع بار (فیدر یا ترانسفورماتور) و شرایط اتصال کوتاه مشخص شود. این داده‌ها مبنای اصلی تنظیم پارامترهای حفاظتی رله ثانویه حافظ ۱۲۱ هستند.

مرحله ۲: نصب و کنترل صحت سیم‌کشی

پس از نصب رله در تابلو برق، باید ورودی‌های جریان، ولتاژ (در صورت وجود)، خروجی‌های فرمان و ورودی‌های دیجیتال به‌دقت بررسی شوند. اتصال صحیح رله به کلید قدرت و مدار تریپ، نقش مهمی در عملکرد ایمن سیستم دارد.

مرحله ۳: ورود به منوی تنظیمات رله

تنظیمات رله حافظ ۱۲۱ از طریق پنل جلویی یا رابط ارتباطی انجام می‌شود. در این مرحله، تکنسین به منوی پارامترها دسترسی پیدا کرده و آماده تعریف مقادیر حفاظتی می‌شود.

مرحله ۴: تنظیم پارامترهای حفاظتی

در این گام، مقادیر جریان عملکرد، زمان تأخیر، نوع منحنی حفاظتی و فعال یا غیرفعال بودن توابع حفاظتی تعیین می‌شود. تنظیم دقیق این پارامترها اهمیت بالایی دارد، زیرا مقادیر نامناسب می‌تواند باعث تریپ اشتباه یا عدم عملکرد رله در زمان خطا شود.

مرحله ۵: تست عملکرد رله پیش از بهره‌برداری

پس از انجام تنظیمات، لازم است عملکرد رله به‌صورت آزمایشی بررسی شود. تست فرمان قطع، بررسی آلارم‌ها و اطمینان از ثبت صحیح وقایع، از مراحل ضروری پیش از راه‌اندازی نهایی است.

مرحله ۶: بهره‌برداری و پایش دوره‌ای

در زمان بهره‌برداری، رله ثانویه حافظ ۱۲۱ به‌صورت مداوم شرایط شبکه را پایش می‌کند. بازبینی دوره‌ای تنظیمات، بررسی گزارش خطاها و ثبت وقایع، به افزایش دقت عملکرد و طول عمر رله کمک می‌کند.

تفاوت رله ثانویه  HAFEZ121 با سایر رله های ثانویه

رله ثانویه HAFEZ121 در مقایسه با بسیاری از رله‌های ثانویه رایج در بازار، از نظر سطح پوشش حفاظتی، انعطاف‌پذیری تنظیمات و کاربرد عملی در شبکه‌های فشار متوسط تفاوت‌های قابل توجهی دارد. این تفاوت‌ها باعث شده‌اند که HAFEZ121 در پروژه‌هایی که دقت حفاظت و پایداری شبکه اهمیت بالایی دارد، گزینه‌ای قابل اتکا محسوب شود.

یکی از تفاوت‌های اصلی رله ثانویه حافظ ۱۲۱ با رله‌های ساده‌تر، تعداد و تنوع توابع حفاظتی آن است. در حالی که بسیاری از رله‌های ثانویه تنها وظیفه حفاظت اضافه جریان را بر عهده دارند، HAFEZ121 با پوشش چندین تابع حفاظتی، امکان محافظت هم‌زمان از فیدر و ترانسفورماتور را فراهم می‌کند. این موضوع باعث کاهش نیاز به استفاده از چند رله مجزا در تابلو برق می‌شود.

از نظر تنظیمات و بهره‌برداری نیز رله ثانویه HAFEZ121 نسبت به بسیاری از مدل‌های قدیمی‌تر، انعطاف‌پذیری بالاتری دارد. قابلیت تعریف دقیق پارامترهای حفاظتی و تطبیق آن‌ها با شرایط واقعی شبکه، باعث می‌شود عملکرد رله به‌صورت هدفمند و متناسب با نیاز پروژه تنظیم شود، در حالی که برخی رله‌های ثانویه محدودیت بیشتری در شخصی‌سازی تنظیمات دارند.

در مقایسه با رله‌های ثانویه آنالوگ یا نیمه‌دیجیتال، HAFEZ121 از قابلیت ثبت وقایع و پایش عملکرد برخوردار است. این ویژگی به اپراتورها کمک می‌کند تا پس از بروز خطا، علت عملکرد رله را بررسی کرده و تصمیمات اصلاحی دقیق‌تری اتخاذ کنند. در بسیاری از رله‌های ثانویه ساده‌تر، چنین امکان تحلیلی وجود ندارد یا بسیار محدود است.

از نظر کاربرد عملی در شبکه برق، رله ثانویه HAFEZ121 برای استفاده در تابلوهای فشار متوسط، پست‌های توزیع و مراکز صنعتی طراحی شده است؛ در حالی که برخی رله‌های ثانویه تنها برای کاربردهای محدود یا پروژه‌های کوچک مناسب هستند. این تفاوت باعث می‌شود HAFEZ121 در پروژه‌هایی با الزامات ایمنی و پایداری بالاتر، انتخاب منطقی‌تری باشد.

در مجموع، تفاوت اصلی رله ثانویه HAFEZ121 با سایر رله‌های ثانویه در ترکیب حفاظت چندمنظوره، قابلیت تنظیم دقیق و امکان تحلیل عملکرد پس از وقوع خطا خلاصه می‌شود؛ ویژگی‌هایی که آن را به گزینه‌ای حرفه‌ای برای بهره‌برداری ایمن و پایدار از شبکه برق تبدیل می‌کند.

مزایای رله ثانویه حافظ ۱۲۱  HAFEZ121

رله ثانویه حافظ ۱۲۱ یکی از گزینه‌های قابل اعتماد برای حفاظت تجهیزات الکتریکی به شمار می‌رود. این رله مزایای زیر را در بر دارد:

یکی از مهم‌ترین مزایای رله حافظ ۱۲۱، پوشش چندگانه توابع حفاظتی است. این ویژگی امکان حفاظت هم‌زمان از فیدرها و ترانسفورماتورها را فراهم می‌کند و نیاز به استفاده از چند رله مجزا را کاهش می‌دهد. در نتیجه، طراحی تابلو برق ساده‌تر شده و هزینه‌های اجرایی کاهش می‌یابد.

از دیگر مزایای این رله می‌توان به دقت بالای عملکرد در تشخیص خطاهای الکتریکی اشاره کرد. رله ثانویه حافظ ۱۲۱ با پایش پیوسته جریان و شرایط شبکه، در صورت بروز اضافه جریان یا وضعیت غیرعادی، فرمان قطع را در زمان مناسب صادر می‌کند و از آسیب دیدن تجهیزات جلوگیری می‌نماید.

امکان تنظیم دقیق پارامترهای حفاظتی یکی دیگر از مزایای مهم این رله است. تکنسین‌ها می‌توانند مقادیر عملکرد، زمان تأخیر و توابع حفاظتی را متناسب با شرایط واقعی شبکه تنظیم کنند. این قابلیت باعث می‌شود عملکرد رله به‌صورت هدفمند و بدون تریپ‌های ناخواسته انجام شود.

رله حافظ ۱۲۱ همچنین با قابلیت ثبت وقایع و گزارش خطاها، به عیب‌یابی سریع‌تر و تحلیل دقیق‌تر عملکرد شبکه کمک می‌کند. این مزیت به‌ویژه در محیط‌های صنعتی و پست‌های توزیع برق اهمیت زیادی دارد، زیرا امکان بررسی علت بروز خطا و بهبود تنظیمات حفاظتی را فراهم می‌سازد. در نهایت، سازگاری با شبکه‌های فشار متوسط و تابلوهای صنعتی، نصب آسان و بهره‌برداری پایدار، از دیگر مزایای رله ثانویه حافظ ۱۲۱ به شمار می‌روند که آن را به گزینه‌ای مناسب برای پروژه‌های صنعتی و زیرساختی تبدیل کرده‌اند.

جدول ویژگی‌های فنی